Dochter Emma (6) spreekt vandaag af met Sven. “Jaaa” zegt ze “eerst vroeg ik of Shelley wilde spelen, maar die kon niet. Toen vroeg ik Pia, maar die ging al met iemand anders. Dus toen heb ik Sven gevraagd…” Sven staat er naast en het feit dat hij keus drie is vandaag lijkt hem geenszins te deren. Ik bedenk hoe het zou zijn als ik een vriendin bel om uit te gaan eten en aan haar zou vertellen dat ik eerst twee anderen had geprobeerd, maar dat die niet konden en dat ik daarom nu haar bel. Ondenkbaar. Veel te ingewikkeld. Een No Go.

Als wij opgroeien leren wij, zonder ons daarvan bewust te zijn, wat werkt en wat niet. Welke eigenschappen of talenten worden gewaardeerd, aangemoedigd. Welke worden afgekeurd, bestraft. Je past je aan naar wat wenselijk is in het gezin, de familie, het dorp, de streek, de cultuur waar je vandaan komt. Bij een ‘niet lullen maar poetsen’ cultuur, zul je niet gauw opgeven. Opgeven is voor watjes.  Of bij ‘doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg’ zul je niet snel uit de band springen. Dan ben je namelijk al gauw een uitslover of iemand die ‘denkt dat hij heel wat is..’. Wij passen ons dus aan. Misschien wel omdat wij deep down voelen dat wij alleen kunnen overleven als wij bij een groep horen, iets dat nog stamt uit de oertijd.

Naar mate je ouder wordt, kan het zijn dat de weggestopte ‘minder goede’ eigenschappen en ook je verborgen talenten, steeds meer een ‘ding’ worden. Ze beginnen te schuren. Elke keer als iets of iemand die eigenschap vertegenwoordigt, wordt er iets in je geraakt, getriggerd. Dit heet het Projectiemechanisme. Je kunt dit herkennen doordat je er langer mee bezig bent dan met andere dingen in je hoofd/lijf en je het maar moeilijk weer los kunt laten. Mensen die bijvoorbeeld best introvert en bescheiden zijn, omdat dát het meest werd gewaardeerd en gestimuleerd in hun jeugd, kunnen getriggerd worden door iemand die erg aanwezig en onbescheiden is. Mogelijk zit die eigenschap bij henzelf diep van binnen weggestopt en te wachten tot er aandacht voor komt. Dat ook dát er mag zijn. Niet onderkennen en verzet leidt vaak tot frustratie en steeds meer irritatie naar de buitenwereld die deze eigenschap vertegenwoordigt en projecteert. Voor verborgen talent geldt dat je geraakt wordt als je dat talent ziet bij een ander. Je kunt die persoon dan benijden of enorm op een voetstuk plaatsen. Als ook dat je langer bezig houdt dan gebruikelijk, zegt dat vaak iets over het verborgen talent van jezelf dat zich eigenlijk wil ontplooien.

Meer lezen over dit boeiende onderwerp? Karen Hamaker-Zondag heeft het mooie en makkelijk leesbare “het Projectiemechanisme in de Praktijk” geschreven. Aanrader!

Deel dit artikel